Τα τελευταία χρόνια ολοένα και περισσότερες οικογένειες που ζουν μόνιμα στην Αυστραλία καλούνται να διαχειριστούν κληρονομικές υποθέσεις στην Ελλάδα. Πρόκειται κυρίως για απογόνους Ελλήνων μεταναστών, οι οποίοι γεννήθηκαν ή μεγάλωσαν στην Αυστραλία, δεν διαθέτουν ελληνικό Α.Φ.Μ., δεν έχουν ποτέ ασχοληθεί με την ελληνική δημόσια διοίκηση και πολλές φορές αγνοούν ακόμη και ποια ακριβώς ακίνητα ανήκαν στους γονείς ή στους παππούδες τους.

Η εικόνα που έχουν οι περισσότεροι είναι ότι η διαδικασία περιορίζεται στην υπογραφή ενός συμβολαίου αποδοχής κληρονομίας. Στην πραγματικότητα, όμως, οι διεθνείς κληρονομικές υποθέσεις απαιτούν συστηματική έρευνα και συντονισμό πολλών διαφορετικών ενεργειών, ιδίως όταν η περιουσία βρίσκεται στην Ελλάδα αλλά οι κληρονόμοι κατοικούν στην άλλη άκρη του κόσμου.

Στην καθημερινή δικηγορική πρακτική διαπιστώνουμε ότι αρκετές φορές το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι η ίδια η κληρονομία, αλλά η εξακρίβωση του τι ακριβώς ανήκε στον θανόντα και με ποιον τρόπο αποκτήθηκε.

Μία χαρακτηριστική περίπτωση

Το γραφείο μας χειρίζεται υπόθεση οικογένειας Ελλήνων που μετανάστευσαν πριν από πολλές δεκαετίες στην Αυστραλία.

Οι κληρονόμοι γεννήθηκαν και κατοικούν μόνιμα εκεί. Δεν διαθέτουν ελληνικό Α.Φ.Μ., δεν είχαν προηγούμενη επαφή με το ελληνικό φορολογικό σύστημα και γνώριζαν μόνο προφορικά ότι οι γονείς τους είχαν στην Ελλάδα αρκετά αγροτεμάχια και ορισμένα αστικά ακίνητα.

Κατά τον αρχικό έλεγχο, διαπιστώθηκαν ζητήματα που δεν ήταν γνωστά ούτε στους ίδιους.

Ορισμένα ακίνητα που θεωρούσαν ότι ανήκαν στην οικογένεια δεν εμφανίζονταν ούτε στο Κτηματολόγιο ούτε στις φορολογικές δηλώσεις.

Για άλλα υπήρχαν μόνο προφορικές αναφορές χωρίς να εντοπίζονται συμβόλαια.

Σε μία περίπτωση υπήρχε αγροτεμάχιο που εκμισθωνόταν και δηλωνόταν φορολογικά, χωρίς όμως να έχει εντοπισθεί ακόμη ο τίτλος κτήσης.

Παράλληλα, διαπιστώθηκε ότι ο γάμος των γονέων δεν είχε ποτέ δηλωθεί στην Ελλάδα, γεγονός που δημιουργούσε πρόσθετα διαδικαστικά ζητήματα κατά την απόδειξη της οικογενειακής κατάστασης.

Πρόκειται για προβλήματα που εμφανίζονται πολύ συχνότερα απ’ όσο πιστεύει κανείς.

Η πρώτη εργασία δεν είναι η αποδοχή της κληρονομίας

Πριν συνταχθεί οποιοδήποτε συμβόλαιο, προηγείται ένας πλήρης νομικός έλεγχος.

Εξετάζονται:

• ποιοι είναι οι πραγματικοί κληρονόμοι,
• εάν υπάρχει διαθήκη,
• ποια ακίνητα ανήκαν πράγματι στον θανόντα,
• εάν υπάρχουν τίτλοι ιδιοκτησίας,
• εάν τα ακίνητα έχουν δηλωθεί στο Κτηματολόγιο,
• εάν εμφανίζονται στο Ε9,
• εάν υπάρχουν εκκρεμείς μεταγραφές,
• εάν υπάρχουν υποθήκες ή κατασχέσεις,
• εάν υπάρχουν φορολογικές εκκρεμότητες.

Πολύ συχνά η εικόνα που έχει η οικογένεια δεν ταυτίζεται με τη νομική πραγματικότητα.

Όταν δεν υπάρχουν συμβόλαια

Ένα από τα συνηθέστερα προβλήματα αφορά την απώλεια τίτλων.

Σε πολλές οικογένειες τα συμβόλαια έχουν χαθεί, δεν γνωρίζει κανείς σε ποιον συμβολαιογράφο συντάχθηκαν ή δεν υπάρχει καν βεβαιότητα ότι είχαν ποτέ μεταγραφεί.

Σε άλλες περιπτώσεις η κυριότητα στηρίζεται σε παλαιές διανομές, προίκες ή χρησικτησία.

Η διερεύνηση αυτών των ζητημάτων απαιτεί έρευνα στα αρχεία των Υποθηκοφυλακείων, του Κτηματολογίου, των συμβολαιογράφων και πολλές φορές ακόμη και σε παλαιά δικαστικά έγγραφα.

Το Κτηματολόγιο μπορεί να κρύβει δυσάρεστες εκπλήξεις

Δεν είναι λίγες οι φορές που οι κληρονόμοι πληροφορούνται ότι κάποιο ακίνητο δεν δηλώθηκε ποτέ στο Κτηματολόγιο ή εμφανίζεται ως «Αγνώστου Ιδιοκτήτη».

Σε άλλες περιπτώσεις δεν έχει ανοιχθεί καν κτηματολογική μερίδα στο όνομα του θανόντος.

Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις όπου το ακίνητο εμφανίζεται με διαφορετικό εμβαδόν από αυτό που αναφέρει το συμβόλαιο ή έχει δηλωθεί από άλλο πρόσωπο.

Κάθε τέτοιο ζήτημα πρέπει να επιλυθεί πριν από την ολοκλήρωση της αποδοχής της κληρονομίας.

Η σημασία του Ε9 και των φορολογικών δηλώσεων

Πολλοί θεωρούν ότι εφόσον ένα ακίνητο δεν εμφανίζεται στο Ε9, δεν ανήκει στον θανόντα.

Η πραγματικότητα είναι διαφορετική.

Το Ε9 αποτελεί σημαντικό αποδεικτικό στοιχείο, αλλά δεν δημιουργεί ούτε καταργεί δικαιώματα κυριότητας.

Έχουν υπάρξει περιπτώσεις όπου ακίνητα μεγάλης αξίας δεν είχαν δηλωθεί ποτέ φορολογικά, ενώ σε άλλες περιπτώσεις δηλώνονταν στο Ε2 επειδή εκμισθώνονταν, χωρίς να υπάρχει αντίστοιχη εγγραφή στο Ε9.

Για τον λόγο αυτό απαιτείται πάντοτε συνδυαστική αξιολόγηση όλων των στοιχείων.

Όταν οι κληρονόμοι ζουν στην Αυστραλία

Η απόσταση δεν αποτελεί πλέον εμπόδιο.

Με τη σωστή οργάνωση μπορούν να ολοκληρωθούν σχεδόν όλες οι διαδικασίες μέσω ειδικών πληρεξουσίων και ηλεκτρονικής επικοινωνίας.

Το γραφείο μας αναλαμβάνει τον συντονισμό όλων των απαιτούμενων ενεργειών στην Ελλάδα, ώστε οι κληρονόμοι να μην χρειάζεται να πραγματοποιούν επανειλημμένα ταξίδια για κάθε επιμέρους διαδικασία.

Η σωστή προετοιμασία εξοικονομεί χρόνο και χρήμα

Η διεθνής εμπειρία έχει δείξει ότι η βιαστική υπογραφή μιας αποδοχής κληρονομίας χωρίς προηγούμενο πλήρη έλεγχο μπορεί να δημιουργήσει σημαντικά προβλήματα στο μέλλον.

Η διερεύνηση των τίτλων, η αποτύπωση της πραγματικής περιουσιακής κατάστασης, ο έλεγχος του Κτηματολογίου και η αξιολόγηση των φορολογικών δεδομένων αποτελούν αναγκαία στάδια κάθε σοβαρής κληρονομικής υπόθεσης.

Το δικηγορικό μας γραφείο

Το δικηγορικό μας γραφείο διαθέτει εμπειρία στη διαχείριση διεθνών κληρονομικών υποθέσεων με κληρονόμους που κατοικούν μόνιμα στην Αυστραλία. Αναλαμβάνουμε την πλήρη διερεύνηση της κληρονομιαίας περιουσίας, τον έλεγχο τίτλων, τη συγκέντρωση των απαιτούμενων εγγράφων, την έκδοση ελληνικού Α.Φ.Μ., την εκπροσώπηση ενώπιον των ελληνικών αρχών, τη συνεργασία με συμβολαιογράφους, λογιστές και μηχανικούς, καθώς και την ολοκλήρωση της αποδοχής κληρονομίας και των κτηματολογικών διαδικασιών, με στόχο την ασφαλή και αποτελεσματική προστασία των δικαιωμάτων των κληρονόμων, ακόμη και όταν αυτοί βρίσκονται χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από την Ελλάδα.